Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 30°C
Gök Gürültülü

GSS Zorunlu mudur?

Gss
A+
A-
GSS Zorunlu mudur?

Sosyal güvenlik sisteminde yapılan değişiklikler ile hayatımıza yeni bir kavram olarak GSS giriyor. Vatandaşların çoğu bir zorunluluğu ya da bir imkânı kaçırıyor muyum endişesi taşıyarak konuyu araştırıyor. İşe önce GSS açılımı konusundan başlamak en doğru yöntem olarak görülüyor.

GSS, “Genel Sağlık Sigortası” teriminin ilk harflerinden oluşan kısaltmadan başka bir şey değil. Denel sağlık sigortası; sosyal güvencesi olmayan vatandaşların sağlıklarının korunması, hastalıkları durumunda tedavi giderlerinin karşılanması için yapılan harcamaların karşılanması için oluşturulan sistemi ifade ediyor.

Konuya başlamadan önce genel sağlık sigortası tabirinin aslında çok geniş bir kavram olduğunu belirtmekte fayda görülüyor. Çünkü çalışan memur da tarladaki çitçi de çalışmayan vatandaş da aslında bu sistemin içinde yer alıyor. Asıl farklılık, primin nasıl ödendiği veya ödenip ödenmediği konusunda ortaya çıkıyor. Sosyal Sigortalar ve Sosyal Güvenlik Kanununa göre sigortalı sayılmayanlar için bu konunun anlaşılması daha çok önem arz ediyor.

Sosyal Güvenlik Sistemi

T.C. Anayasası, devletin temel özelliklerini sayarken sosyal bir devlet olduğunu da diğer üç özelliği ile vurguluyor. Devlete bakışı nasıl olursa olsun her görüşten insanın aynı fikirde olduğu özellik işte bu sosyal devlet anlayışıdır. Devletin güvenlikten sonraki en mühim görevlerinden birisini sosyal devlet olan özelliği oluşturuyor. Sosyal devlet anlayışı da kişinin özellikle güçten düştüğü dönemde ihtiyaçlarının devlet tarafından giderilmesini gerektiriyor. Güçten düşme denilince akla ilk gelen husus da hastalık oluyor.

Devletin çalışan kesimden aldığı Sosyal Güvenlik Kurumu primleri, sağlıkla ilgili harcamalarını da karşılamak amacıyla yapılıyor. Aynı şekilde özel sektörde çalışanlar da işveren tarafından sosyal güvenlik ağına dahil ediliyor.

GSS Kimler İçin Gereklilik Taşıyor?

Sosyal güvenlik sistemine dahil olan yukarıda açıklanan çalışan nüfus, aktif olarak çalışanların yanında emeklileri de kapsıyor. Aktif çalışma hayatı boyunca kesilen SGK primleri, emeklilik dönemini de kapsayacak şekilde kişiyi bir nevi sigorta ediyor. Ancak, çeşitli gerekçelerle hiç çalışmayan ya da çalışma hayatı emekliliğe hak kazanmadan sonlanan veya sonlandırılanların sağlıkları da sosyal devlet olmasının gereği olarak devletin yükümlülükleri arasında yer alıyor.

Devletin bu yükümlülüğünü karşılayabilmesi için ise cüzi miktarda da olsa çalışmayan bu kesimden maddi destek alması gerekiyor. Halk tarafından kullanılan ifadelerle; memurlar, işçiler ve kayıtlı tüm esnaf ve çiftçiler zaten genel sağlık sigortası kapsamında yer alıyor. Çalışanlar için olan bu zorunluluk 18 yaşını bitirmiş tüm çalışmayanlar için de geçerliliğini koruyor.

GSS Zorunlu mudur?

GSS Zorunlu mudur?

GSS Zorunlu mudur?

Sosyal güvenlik sistemi içerisinde SGK primi yatıran yani çalışan ve çalışarak emekli olanların dışındaki tüm çalışmayanların devletin sağlık desteğinden istifadeleri için mutlaka bu sisteme dahil olmaları gerekiyor. GSS, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile zorunluluk haline getiriliyor.

Bu zorunluluk, çalışanlar için bir değişiklik getirmiyor. Buradaki asıl yenilik, gelir seviyesi düşük olanlar ile asgari ücretin üzerinde geliri olan fakat çalışmayan kesimi ilgilendiriyor. Bu gruba girenlerle ilgili husus sosyal devlet anlayışı ile irtibatlandırılıyor.

Kimler GSS İçerisinde Yer Alıyor?

Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre;

  • Hizmet akdi ile bir veya birden çok işveren tarafından çalıştırılanlar,
  • Memurlar,
  • Kendi adına çalışan esnaflar,
  • Köy ve mahalle muhtarları,
  • Gelir vergisi mükellefi olan serbest meslek çalışanları,
  • Anonim şirketlerde yönetim kurulu üyeleri,
  • Çiftçiler prim ödeyerek genel sağlık sigortası içerisinde zorunlu olarak yer alıyorlar. Sıralanan bu vatandaşların sigorta primlerinin tamamı veya bir kısmı devlet veya işveren tarafından ödeniyor.

Bu itibarla kayıtlı çalışan tüm Türk vatandaşları otomatik olarak sistem içerisinde yer alıyor. Çalışamayanlar, geçici çalışanlar ile kira geliri gibi farklı gelir kaynaklarıyla geçimini sağlayanların da farklı şekillerde sistem içerisinde bulunması gerekiyor.

Özel Statü Taşıyanlar

Bazı özel durumlarda ve bazı iş kollarının tüm giderleri öğrencilik dönemlerinde de devlet tarafından karşılanıyor. Bunlar;

  • Tutuklu ve hükümlüler,
  • Yükümlü olarak silah altında bulunanlar,
  • Polis olmak üzere yetiştirilen kursiyer ve öğrenciler
  • Sahil Güvenlik Komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı ve MSB adına Uzman er/erbaş, astsubay ve subay olarak yetiştirilen öğrenci ve kursiyerlerdir.

Yukarıda sayılanların GSS kapsamında prim ödemeleri ya devlet tarafından yapılır ya da yaşları küçük ve aileleri sebebiyle GSS kapsamında olmasalar bile tüm sağlık hizmetlerinden yararlanırlar.

Bu özel statü sahiplerinden bir kısmı kanun gereği sigortalı sayılıyor.

Kimler Sigortalı Sayılmıyor?

Kanunun 6.maddesinde sigortalı sayılmayanlar sıralanıyor. Bu maddeye göre;

  • Eşinin işyerinde ücretsiz çalışanlar,
  • Aynı konutta oturan 3.dereceye kadar akrabalık bağı olanlardan ikamet ettikleri konutta yapılan işlerde çalışanlar,
  • Aynı kişi yanında 10 günden az olmak üzere ev işlerinde çalışanlar,
  • Askerlik hizmetini yapan erbaş ve erler,
  • Yabancı bir ülkedeki kuruluşun 3 aydan daha az süreli olarak Türkiye’de çalışan elemanı,
  • Yüksek okullarda, uygulamalı eğitim kapsamında ve eğitimin normal süresi içerisinde olmak üzere çalışan öğrenciler,
  • Yukarıda sigortalı sayılanlar arasında yer alan esnaf ve devlet sektöründe çalışanlardan 18 yaşının altında olanlar sigortalı sayılmıyor.

Sigortalı sayılmayan bu kesimlerin sağlık giderlerine yönelik farklı uygulamalar bulunuyor.

Çalışanlar Dışındakilerin GSS İçerisindeki Durumları

GSS ile ilgili düzenleme 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 60. maddesinde yer alıyor. Bu maddeye göre;

  • Yukarıda genel olarak sayılan çalışan kesim (Esnaf, işçi ve memurlar),
  • İsteğe bağlı olarak sigortalı olanlar,
  • Kişi başına düşen aylık geliri asgari ücretin 1/3’ünden az olanlar,
  • Gelir tespiti yapılmaksızın bakmakla yükümlü olduğu kişi bulunmayan 18 yaş altındaki T.C. vatandaşları,
  • T.C vatandaşı olmayıp, milletlerarası anlaşmalar ve kurallar çerçevesinde koruma talebinde bulunan vatansızlar,
  • Muhtaç ve yaşlılar,
  • İstiklal madalyası sahibi ve şeref aylığı alan kişiler,
  • Çocuk Esirgeme kurumlarında bulunanlar ile 18 yaşını doldurmamış olanlar,
  • Harp malulleri ve Terörle Mücadele Kanunu çerçevesinde aylığa hak kazananlar,
  • Mütekabiliyet esasları çerçevesinde Türkiye’de bulunduğu halde çalışmayan kişiler sigortalı sayılıyor.
GSS Zorunluluğu

GSS Zorunluluğu

Sigortalı Olmayanların Yükümlülükleri

Akla, herhangi bir işte çalışmayan ve yukarıda sıralanan özel durumların da dışında kalanlar için “GSS zorunlu mu? sorusu geliyor. Sigortası olmayan bu kesim de devletin sorumluluğu altında bulunuyor. Bu sorumluluk, devletin yanında vatandaşlara da bazı yükümlülükler getiriyor.

Herhangi bir sigorta sistemine dahil olmayanların GSS kapsamında mutlaka prim ödemesi gerekmiyor. İşte bu primin ödenip ödenmeyeceği konusunda karar varabilmek için gelir testi yaptırılması gerekiyor. Bir müddet yürürlükte olan gelir testi zorunluluğu, aslında sonradan çıkan bir kanunla ortadan kaldırılıyor. Ama bu testin yapılmayacağı anlamına gelmiyor. Tam aksine gelirin az olduğu iddia ediliyorsa bu teste vatandaş müracaat etmek zorunda kalıyor. Bu test sonucuna göre GSS aylık prim ödeme durumu ortaya çıkıyor.

GSS Aylık Primleri Ne kadar?

GSS sistemine primsiz dahil olanlar, özel bir sigorta sistemine dahil olanlar ile işveren tarafından sisteme dahil edilenler dışındakilerin GSS aylık ödeme miktarları değişiklik gösteriyor. Bu miktar asgari ücretle ilişkilendirildiğinden her yıl asgari ücret artış oranına göre artıyor.

Asgari ücretin brüt tutarının %3’ü olarak belirlenen bu tutar 2020 yılının ilk altı ayı için 88,29 TL olarak ortaya çıkıyor. Bu primi ödeyenler ile bu şahsın bakmakla yükümlü olduğu çocukları sağlık sigortası kapsamına dahil oluyor ve sağlık ile ilgili hizmetlerden ödeme yapmadan yararlanabiliyor.

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.

Göz Atın

Genel Sağlık Sigortası Emekliliği Ne Gibi Etkiler?
Bu Makalede Yer Verilen Başlıklar Şunlardır.Genel Sağlık Sigortasının Kapsamı Nedir?Genel Sağlık Sigortasından Kimler Yararlanabilir?Genel Sağlık...